Gwoli wyjaśnienia, czyli słów kilka o Gustawie Adolfie Deissmannie

W krótkim wprowadzeniu do lektury listów pojawiło się nazwisko Deissmann. Wątpliwości może wzbudzić moje zastosowanie inicjałów G. A., co wskazuje na imiona Gustaw Adolf. Wszyscy szukający informacji spotkają się bowiem tylko z imieniem Adolf, także Ci, którzy otworzyli Encyklopedię Katolicką. W publikacji z 1908 roku, do której dotarłem, ktoś przed imieniem autora Adolf długopisem dopisał Gustaw. W artykułach dostępnych na stronie Uniwersytetu w Heidelbergu, gdzie Deissmann był bardzo aktywnym naukowcem, podawane są również dwa imiona – Gustaw Adolf. Dotychczasowa kwerenda nie przyniosła odpowiedzi na pytanie, dlaczego używa się dwóch imion autora, co może czasem być kłopotliwe i początkującego pasjonata studium biblijnego może niestety wprowadzać w błąd.

Gustaw Adolf Deissmann urodził się 7 listopada 1866 roku w Langescheid w Hesji. Edukację rozpoczął w 1879 roku w Gimnazjum z Wiesbaden. W latach 1885 – 1889 studiował teologię w Tübingen, Herborn, Hessen-Nassau, Marburg. Po studiach pracował jako profesor Nowego Testamentu najpierw na Uniwersytecie w Heidelbergu i Berlinie.

Autorzy protestanccy swojemu współbratu w wierze nadają tytuł twórcy ekumenizmu, pioniera ekumenizmu. Nie dziwi ten fakt, kiedy zauważymy, że jedną z idei teologicznych Deissmanna było zaangażować chrześcijan, aby zaczęli współpracować ze sobą. W publikowanym w latach 1914 – 1921 poczytnym Evangelische Wochenbriefe bardzo mocno akcentował, że chrześcijańska moralność obowiązuje wszystkie narody. Możemy się domyślać, że taka postawa wynikała z doświadczenia zjednoczenia Niemiec (18. 01. 1871 proklamowano w pałacu wersalskim II Rzeszę), I Wojny Światowej, klęski, retrybucji wojennych, światowego kryzysu ekonomicznego i narodzin narodowego socjalizmu. Jednak największy wpływ na osobowość i kierunki badań w działalności dydaktycznej miał dom rodzinny, gdzie matka swoją pobożnością biblijną ukazywała praktyczny kształt religii. Patrząc na swego ojca pastora Gustaw Adolf Deissmann uzmysławiał sobie, co oznacza powołanie jako świadka Chrystusa. Kulturkampf Bismarcka nie wszędzie zniszczył współpracę pomiędzy katolikami i ewangelikami, co pozwoliło ojcu Deissmanna zwrócić uwagę syna na pobożność ludową. Badania archeologiczne z kolei ukazywały Deissmannowi ślady historycznego świata chrześcijańskiej tradycji, a w konsekwencji odkrywać uwarunkowania socjalne i kulturowe wśród których powstawało chrześcijaństwo. Deissmann pytał jak zaktualizować chrześcijańską tradycję w społeczeństwie XIX i początku XX wieku, gdzie chrześcijaństwo nie tylko, że traci na znaczeniu, to jest mocno krytykowane przez społeczeństwo.

Dzięki podróżom na Bliski Wschód i zaangażowanie w prace wykopaliskowe określił kierunki studiów nad tekstem biblijnym i istotą pierwotnego chrześcijaństwa wskazując na czynniki zarówno religijne, jak i społeczne. Deissmann uważał bowiem, że pierwsi chrześcijanie wywodzili się z najniższej i średniej grupy ówczesnego świata hellenistycznego.

Wyjazdy studyjne pozwalały Deissmannowi także prowadzić badania nad językiem greckim zarówno Septuaginty, jak i Nowego Testamentu. Porównywał tekst grecki Nowego Testamentu z odkrywanymi papirusami, inskrypcjami, napisami na pomnikach i określił, że język Nowego Testamentu to popularny na owe czasy późno grecki język koine, którego właściwością był fakt, że posiadał własne naleciałości semickie. Badania nad językiem Nowego Testamentu pozwoliły Deissmannowi na stwierdzenie, że niektóre słowa uważane dotychczas jako wyrażenia tylko biblijne, były używane w codziennym życiu.

Deissmanna interesowała również Pawłowa mistyka i jego próba ujmowania znaczenia i oddziaływania Chrystusa na życie chrześcijanina, stąd Deissmann między innymi zwrócił uwagę na krótką formułę w Chrystusie. Deissmann zwracał uwagę na duchowość, gdyż pobożność była tym fundamentem, na którym budował swoją pracę naukową. Badania naukowe, jak i praca na rzecz wspólnoty mogły się odbywać według Deissmana tylko dzięki osobistemu doświadczeniu Absolutu i wspólnoty wierzących.

 

Wybrana bibliografia:

Die neutestamentliche Formel „in Christo Jesu“, Marburg 1892.

Bibelstudien. Beiträge zumeist aus den Papyri und Inschriften, zur Geschichte der Sprache, des Schrifttums und der Religion des hellenistischen, Marburg 1895.

Neue Bibelstudien. Sprachgeschichtliche Beiträge, zumeist aus den Papyri und

Inschriften zur Erklärung des Neuen Testaments, Marburg 1897.

Licht vom Osten. Das Neue Testament und die neuentdeckten Texte der hellenistisch-römischen Welt, Tübingen 1908.

Paulus. Eine kultur- und religionsgeschichtliche Skizze, Tübingen 1911

De profundis. Ein Dienst am Wort, Berlin 1925.

Una Sancta. Zum Geleit in das ökumenische Jahr 1937, Gütersloh 1936.

 

Photo, Flickr, Common Creative https://www.flickr.com/photos/juanedc/

 


Biblia z komentarzem, komentarz do Pisma Świętego, komentarz biblijny – Pismo Święte Nowy Testament z komentarzem

Podobne wpisy: